Zamek w Wieruszowie

ierwsza wzmianka o Wieruszowie pochodzi z 1368 roku i dotyczy ugody pomiędzy miejscowym proboszczem Henrykiem a Klemensem Wieruszem. Jednakże badania archeologiczne wskazują, że historia miasta jest znacznie starsza, a początki sięgają obronnego grodu w widłach rzek Prosny i Niesobu.

Na przełomie XIII i XIV wieku, na prawym brzegu Prosny, założono Nowy Wieruszów, do którego pod koniec XIV wieku przeniesiono ośrodek miejski. Miasto to było prywatną własnością rodu rycerskiego Wieruszów. Budowę gotyckiego zamku przypisuje się Bernardowi Wieruszowi, sędziemu ziemi wieluńskiej i pierwszemu właścicielowi miasta. Zamek, wzniesiony na planie nieregularnym, prawdopodobnie składał się z murowanego budynku mieszkalnego otoczonego ziemnym wałem.

W 1442 roku Wieruszów zostaÅ‚ 

Ocalałe fragmenty murów zachodniej części zamku, fot. ZeroJeden, III 2002

zniszczony przez wojska Elżbiety, wdowy po Albrechcie II Habsburgu. W 1467 roku miasto przeszło w ręce Jana Kępińskiego z Baranowa, który następnie odsprzedał dobra wieruszowskie swojemu bratu Wierzbięcie, przyjmującemu nazwisko Wieruszowski. W 1562 roku Wieruszów, poprzez małżeństwo, stał się własnością kasztelana gnieźnieńskiego Jana Tomickiego.

Prawdopodobnie w tym okresie, na ruinach dawnego zamku, wzniesiono nową, renesansową budowlę. Została ona zbudowana na planie kwadratu, posiadała narożne baszty i otoczona była nawodnioną fosą.

Podczas ""potopu"" w 1655 roku, podobnie jak wiele innych zamków, również wieruszowski został zniszczony przez wojska szwedzkie. Przez długi czas pozostawał w ruinie, aż do przełomu XVIII i XIX wieku, kiedy to hrabia Karol Malzahn, minister Prus, nabył Wieruszów w 1783 roku i odbudował go, przekształcając w pałac.

Podczas dziaÅ‚aÅ„ wojennych I wojny Å›wiatowej, w 1919 roku, zamek wieruszowski zostaÅ‚ zburzony przez oddziaÅ‚y niemieckiego Grenzschutzu. DzieÅ‚a zniszczenia dopeÅ‚niÅ‚a 

Widok na zdjęciu lotniczym, fot. ZeroJeden, XII 2021

kolejna wojna, a ruiny zostały rozebrane do samych fundamentów w celu pozyskania cegły. Obecnie w miejscu zamku znajduje się porośnięty trawą pagórek kryjący jego relikty oraz pozostałości fosy. Nie zachowały się żadne widoczne ślady murów.