Polskie zamki
Aktualizacja 2025-11-15

Zamek w Szymbarku

 (Szymbark • Schönberg) 

Legendy
Wzmianki
blankWycieczki (Musisz być zalogowany/a)blanktlo

Nazwy podobne do Szymbark • Schönberg:    Schöneck · Schönsee · Schömberg · Schönwasser ·


p ierwsze wzmianki o Szymbarku pochodzą z 1378 roku, choć prawdopodobnie budowę zamku dla kapituły pomezańskiej rozpoczęto nad jeziorem Szymbarskim już w pierwszej połowie XIV wieku. Zamek miał stanowić siedzibę prepozyta, czyli proboszcza katedralnego, pełniącego funkcję administratora kościelnych dóbr. Za fundatora warowni uznaje się Henryka ze Skarlina, prepozyta w latach 1381-1386.
Drugi etap budowy rozpoczął się w 1386 roku, o czym świadczy napis na bramie wjazdowej ponad portalem: ""Hec porta constructa est anno domini MCCCLXXXVI tempore Fratris Henrici de Skarlin prepositi"". Zamek wzniesiono na planie zbliżonym do prostokąta o wymiarach 75 x 92 metry po stronie północnej i 97 metrów od południa. Mury zbudowano z cegły na kamiennej podmurówce. W pierwotnym zamyśle obwód obronny miał być wzmocniony przez dziesięć baszt wysuniętych przed lico muru: cztery narożne i sześć kurtynowych. Wjazd na dziedziniec prowadził od wschodu przez drewniany most zwodzony. W pierwszej fazie budowy część mieszkalna i pomieszczenia gospodarcze skupione były w zachodniej części dziedzińca.
W XV wieku, w związku z wojnami polsko-krzyżackimi, zamek prawdopodobnie przebudowano. Podwyższono mury obwodowe od strony wschodniej, południowej i północnej, nadbudowano baszty i wieże, oraz rozbudowano przedbramie. Wieża główna, wzniesiona na 
Zamek w Szymbarku
Zamek w Szymbarku, 'Die Bau- und Kunstdenkmäler des Kreises Löbau', 1895
planie zbliżonym do kwadratu o wymiarach 9 x 9,5 m, osiągnęła 24 metry wysokości. Prócz funkcji mieszkalnych pełniła rolę bezpośredniej ochrony bramy wjazdowej. Powstało także mieszkalne skrzydło wschodnie oraz częściowo skrzydło zachodnie, a także kilka budynków gospodarczych przy murach północnym i południowym. W trakcie wojny trzynastoletniej zamek wielokrotnie przechodził z rąk do rąk, co spowodowało poważne zniszczenia. Po wojnie, w 1520 roku, Szymbark wrócił do Polski, o czym świadczy list biskupa Tomickiego do Jana Bonera. W tym samym roku prepozyt Mikołaj Schönborn poddał zamek Stanisławowi Kostce.
W XVI wieku zamek przeszedł w ręce von Polentzów, którzy przystosowali go do pełnienia roli rezydencji. Zastąpiono wtedy drewniany most murowanym wspartym na czterech arkadach. W latach 1570-90 Albrecht von Polentz przeprowadził renesansową przebudowę zamku. Rozbudowano skrzydło wschodnie i nadbudowano budynek bramny. Budynki otrzymały ozdobne szczyty.
Od 1699 roku aż do końca II wojny światowej zamek należał do rodziny Finck von Finckensteinów. Ernest Finck von Finckenstein kupił zamek w 1699 roku. Jego syn, Albrecht Christoph Finck, w latach 1717-30 przeprowadził remont rodowej siedziby, nadając budynkom barokowy wygląd. Kolejne zmiany miały miejsce w połowie XIX wieku, kiedy Karol Ludwik Finck von Finckenstein dokonał regotyzacji obiektu, wznosząc nowy budynek przy murze południowym oraz umieszczając w narożniku południowo-wschodnim reprezentacyjne apartamenty. Wokół zamku założono park krajobrazowy. W latach 1904-34 przeprowadzono 
Zamek w Szymbarku
fot. ZeroJeden, VII 2006
prace modernizacyjne pod nadzorem konserwatora zamku w Malborku, Bernarda Schmida.
W ostatnich latach II wojny światowej, w 1945 roku, zamek został spalony przez wojska Armii Czerwonej. Z gotyckiej zabudowy ocalały jedynie resztki baszt oraz mury zewnętrzne.
W latach sześćdziesiątych XX wieku przeprowadzono prace zabezpieczające obiekt. W roku 1988 zamek przekazano fundacji „Widzieć Muzyką”, jednak prace mające na celu powstanie ośrodka dla niewidomych dzieci nie zostały zrealizowane. Od roku 1997 zamek znajduje się w rękach prywatnych. W marcu 2018 roku nabyła go firma IBC Investments, planując odbudowę i adaptację na hotel wraz z centrum konferencyjnym. Zamek w Szymbarku, mimo licznych przebudów, zachował zasadniczy układ planu. Ciekawostką są jego wieże – każda z nich ma odmienny wygląd.





Pokaż na mapie



Serwis wykorzystuje technologi? cookie w celu uprzyjemnienia u?ytkowania.