Polskie zamki
Aktualizacja 2025-12-27

Zamek w Karlinie

 (Karlino • Körlin) 

Legendy
Wzmianki
blankWycieczki (Musisz być zalogowany/a)blanktlo


p ierwsze wzmianki o Karlinie pochodzą z roku 1159 i mówią o komorze celnej na przeprawie przez Parsętę, co wskazuje na położenie osady na szlaku solnym do Kołobrzegu. W 1280 roku książę Barnim I przekazał te tereny biskupom kamieńskim, a liczne nadania w drugiej połowie XIII wieku umocniły ich dążenia do niezależności od książąt szczecińskich. Karlino otrzymało prawa miejskie w roku 1299.
Pod koniec XIII wieku, obok miasta, w widłach Parsęty i Radwi powstał drewniano-ziemny gród biskupi, wspomniany w dokumentach na początku XIV wieku.
W 1372 roku kapituła kamieńska rozpoczęła budowę murowanego zamku z inicjatywy biskupa Jana lub Filipa von Rehberga. Lokalizacja zamku wybrano przy ujściu Radwi do Parsęty, po przekopaniu kanału, tworząc sztuczną wyspę. Główny budynek zamkowy miał plan prostokąta o wymiarach 11x35m, wzniesiony z cegły na kamiennym fundamencie. Ustalono, że łączył 
Zamek w Karlinie
fot. ZeroJeden, IV 2005
się z murem obwodowym w pł-wsch narożniku z kamieni eratycznych. Zamek miał plan regularnego czworoboku, a budynek stanowił jego płd-zach bok. Budowę ukończono do 1385 roku, a zamek miał przejąć funkcje biskupstwa z Kamienia Pomorskiego.
Pierwsze zniszczenia zamek i miasto doznały w 1409 roku, kiedy Karlino zostało najechane przez wojska księcia Bogusława VIII. Miasto zostało zdobyte i spalone, ale zamek odparł szturm. Kolejne, poważniejsze zniszczenia miały miejsce w 1481 roku przez oddziały mieszczan kołobrzeskich i koszalińskich.
Odbudowa zamku nastąpiła na przełomie XV i XVI wieku za panowania biskupa Marcina Caritha. Dolna kondygnacja głównego budynku została przeznaczona na cele mieszkalne, a piwnica podzielona na trzy pomieszczenia ze sklepieniami gwiaździstymi. Kolejna przebudowa miała miejsce po 1540 roku z inicjatywy ostatniego biskupa katolickiego, Erazma Manteuffela, a kontynuowana przez pierwszego biskupa tytularnego, Jana Fryderyka. W efekcie, zamek został przekształcony w renesansową rezydencję, z trzykondygnacyjnym 
Zamek w Karlinie
fot. ZeroJeden, IV 2005
skrzydłem głównym ozdobionym schodkowymi szczytami i dobudowanymi skrzydłami bocznymi. Wąski dziedziniec zamykał mur z bramą w stronę miasta. Pomiędzy zamkiem a miastem powstało podzamcze oddzielone fosą.
Zamek został oszczędzony przez pożar w 1685 roku, który strawił miasto. Ostatecznie zamek został opuszczony w 1761 roku, po kolejnym pożarze Karlina podczas wojny siedmioletniej, który poważnie go uszkodził. W ciągu kolejnych lat rozebrano większość pozostałości.
W XIX wieku na piwnicach głównego budynku wzniesiono browar królewski, wykorzystując zachowane piwnice i fundamenty. Browar został zniszczony pod koniec II wojny światowej, a po remoncie pełnił funkcje spichlerza. Obiekt ten, obecnie nieużytkowany, niszczeje.
Badania archeologiczne w latach 60. XX wieku ujawniły pozostałości zamku, w tym zachowane gotyckie sale z gwiaździstymi sklepieniami i najstarszy na Pomorzu Zachodnim gotycki dwustronny kominek. Pomimo wartości odkrycia, obiekt nie został poddany pracom konserwatorskim i ulegał dewastacji. W 2005 
Zamek w Karlinie
Zamek na zdjęciu lotniczym, fot. ZeroJeden, IV 2023
roku opracowano koncepcję zagospodarowania terenu na centrum hotelowo-konferencyjne i dom kultury, jednak do 2009 roku nie poczyniono postępów w pracach.





Pokaż na mapie



Serwis wykorzystuje technologi? cookie w celu uprzyjemnienia u?ytkowania.