oczątki Żmigrodu sięgają osady wymienionej w bulli protekcyjnej papieża Hadriana IV z 1155 roku jako ""Zunigrod"", znajdującej się po prawej stronie rzeki Baryczy, w miejscu dzisiejszego Żmigródka. Miasto zostało założone w 1253 roku przez księcia wrocławskiego Henryka III po lewej stronie rzeki Baryczy. Położone wśród rozlewisk Baryczy miasto i wzniesiony później gród strzegły granic księstwa i drogi z Wrocławia do Poznania.
Pierwotne założenie obronne powstało pod koniec XIII wieku na planie nieregularnym. W północno-wschodnim narożniku znajdowała się wieża, a wjazd prowadził od strony południowej. Warownię otaczały
fot. ZeroJeden, VIII 2002
nadrzeczne bagna i nawodniona fosa. W 1296 roku Żmigród staje się częścią księstwa głogowskiego, a w roku 1312 po podziale państwa pomiędzy synów Henryka III włączony zostaje w skład dzielnicy oleśnickiej rządzonej przez Konrada I. Przypuszczalnie z inicjatywy tego władcy, lub z fundacji jego syna Konrada II w miejscu drewnianego grodu, wśród bagien i rozlewisk rzeki Baryczy powstaje nowe założenie obronne, z wieżą i kamiennym murem poprowadzonym na planie owalu.
W 1315 roku Żmigród stał się własnością księcia oleśnickiego Konrada. Po śmierci ostatniego potomka Konrada Białego w 1492 roku, linia Piastów oleśnickich wygasła, a ziemie przejął król czeski Władysław Jagiellończyk. Wtedy to Żmigród wraz z Doliną Baryczy przeszedł we władanie Zygmunta von Kurzbacha, niemieckiego feudała, co zapoczątkowało powstanie wolnego państwa stanowego, lenna króla czeskiego, niezależnego od księstw śląskich. Niemiecka nazwa miasta – Trachenberg – może być dosłownie tłumaczona jako Smocza Góra, stąd polski termin Żmigród,
Litografia Ferdinanda Pazelta z połowy XIX wieku z teki Alberta Dunckera
czyli gród żmiji (smoka).
Około 1560 roku Wilhelm Kurzbach wzniósł na fundamentach XIII-wiecznych kamienną wieżę obronno-mieszkalną, zachowaną do dziś. Była to czworoboczna budowla o długości boku około 10 metrów i grubości murów wynoszącej 2 metry. Wieża posiadała cztery kondygnacje. W roku 1592 za sumę 195 tys talarów wolne państwo stanowe Żmigród nabywa Adam von Schaffgotsch. W latach 1579 – 1605 zamek trawiły pożary. W 1635 roku Hans Ulryk von Schaffgotsch został oskarżony o zdradę stanu i stracony, a księstwo żmigrodzkie skonfiskowane przez cesarza Ferdynanda II.
Podczas wojny trzydziestoletniej zamek był kilkakrotnie oblegany. W 1641 roku opanował go szwedzki dowódca Torstenson. Szwedzi otoczyli go fortyfikacjami bastionowymi i przez osiem lat wykorzystywali jako bazę wypadową na Śląsk. W tym czasie nadbudowano wieżę o jedno piętro, nazywając ją ""Szwedzką Wieżą"".
W 1641 roku cesarz Ferdynand III nadał skonfiskowane posiadłości żmigrodzkie austriackiemu feldmarszałkowi Melchiorowi von Hatzfeldtowi. W latach 1655-1657 Melchior Hatzfeldt przebudował zamek w barokową rezydencję
Zamek na widokówce z 1920 roku
magnacką. Dostawił do średniowiecznego zamku budynki w konstrukcji muru pruskiego. Heinrich von Hatzfeldt wzniósł przypałacową kaplicę św. Jerzego wykonaną według projektu włoskich budowniczych Carlo i Domenico Rossich. Ukończenie tej inwestycji zbiegło się w czasie ze śmiercią jej fundatora, który umiera w 1683 roku.
Franz von Hatzfeldt w 1708 roku rozpoczął przebudowę założenia w barokowy pałac według projektu Christophera Hacknera. Nowa rezydencja była trójskrzydłowa, nakryta mansardowym dachem z wieżyczką. W latach 1762-1765 francuski architekt Isidor Ganevale i Carl Gotthard Langhans dobudowali do wschodniej części pałacu skrzydło południowe o długości 96 metrów.
12 lipca 1813 roku w pałacu żmigrodzkim odbyło się tajne spotkanie cara Rosji Aleksandra I, króla Prus Fryderyka Wilhelma III, następcy tronu szwedzkiego Karola Jana Bernadotte, ambasadorów Anglii i Austrii oraz kanclerza Prus Hardenberga, mające na celu omówienie kampanii przeciwko Napoleonowi. Ustalenia te nazwano protokołem
Litografia z dzieła 'Schlessien' Franza Schrollera z 1885 roku
żmigrodzkim.
Hermann II Fürst von Hatzfeldt Herzog von Trachenberg dokonał przebudowy pałacu, nadając mu wystrój neorenesansowy. Ostatnim właścicielem posiadłości był Hermann III Fürst von Hatzfeldt-Trachenberg.
W czasie II wojny światowej pałac został zniszczony. Do naszych czasów zachowała się jedynie wieża mieszkalna. Podczas przebudowy w XIX wieku zlikwidowano jej czterospadowy dach, a do jednego z boków dostawiono wieżyczkę mieszczącą klatkę schodową. Z barokowego pałacu pozostały jedynie ruiny i resztki parku. W latach 2007-2012 ruiny pałacu zostały poddane rewitalizacji.
Włącz 3D
czątki Żmigrodu sięgają osady wymienionej 
