ierwotnie w Melsztynie istniała prawdopodobnie drewniana stróża, wzniesiona w XI wieku. W latach 1340-1352 Spytek Leliwita z Melsztyna, kasztelan krakowski, rozpoczął budowę zamku na miejscu stróży, którą ukończył przed rokiem 1352. Zamek został później rozbudowany przez Jordanów. Pierwszy pewny dokument dotyczący zamku pochodzi z 26 lipca 1364 roku i dotyczy aktu erekcyjnego kaplicy zamkowej.
Pierwotny zamek zajmował wschodni kraniec wzgórza i miał plan nieregularnego wieloboku, wykorzystując strome stoki wznoszące się ponad 40 metrów nad poziom Dunajca. Składał się z kwadratowej wieży mieszkalnej (częściowo zachowanej do dziś), budynku mieszkalnego z wysuniętą na zewnątrz okrągłą wieżą cysterny, budynków dla służby i gospodarczych. Całość otoczona była murem obwodowym z bramą wjazdową.
Pod koniec XIV wieku nastąpiła rozbudowa
zdjęcie lotnicze, fot. ZeroJeden, VII 2020
warowni. Na zachodniej krawędzi wzgórza wzniesiono wysoką, pięciokondygnacyjną wieżę na planie prostokąta. Pełniła ona funkcje militarno-mieszkalne, o czym świadczą otwory strzelnicze na dwóch dolnych kondygnacjach oraz na najwyższej. Piętra trzecie i czwarte służyły jako pomieszczenia mieszkalne. Stary i nowy zamek połączono murem, zamykając jednym obwodem obronnym całe założenie. Od zachodu i południa wybudowano mur oporowy, wyrównujący poziom na dziedzińcu oraz wzmacniający mur przed obsunięciem. U podnóża wieży, od strony północno-wschodniej, znajdował się budynek bramny, przez który prowadził wjazd na zamek. Na dziedzińcu znajdowała się studnia z podziemnym zbiornikiem na wodę. Całe założenie objęło teren 1500 m2. Dobudowano kaplicę zamkową, nowe budynki mieszkalne, nowocześniejsze mury obronne, stajnię i spichlerz.
Około roku 1461 nastąpiła kolejna rozbudowa systemu obronnego, umożliwiająca wykorzystanie broni palnej. Od strony północnej wzniesiono umocnienia ziemne, co spowodowało przesunięcie
Melsztyn, rozwaliny zamku w obwodzie bocheńskim, nad Dunajcem od południa i zachodu, litografia Macieja Bohusza Stęczyńskiego z 1846 roku
pierwszej linii obrony na dalszą odległość. Umocniono również bramę główną.
W roku 1511 Melsztyn staje się własnością Jordanów. W połowie XVI wieku następuje przebudowa najstarszej części zamku w stylu renesansowym na rezydencję magnacką. Powstała wówczas dwukondygnacyjna, jednotraktowa budowla wzniesiona na osi wschód-zachód. W dolnej kondygnacji znajdowały się strzelnice szczelinowe, natomiast górna kondygnacja miała charakter reprezentacyjno-mieszkalny.
Zamek kolejno należał do rodów Melsztyńskich, Jordanów, Taszyckich, Tarłów i Lanckorońskich. W XVII wieku oparł się atakom Szwedów. W roku 1771, podczas Konfederacji Barskiej, zamek został zajęty przez konfederatów, a następnie zdobyty i spalony przez wojska rosyjskie. Od tego momentu znajduje się w ruinie.
Pierwsze prace badawcze oraz zabezpieczające mury podjęto już w latach 1829-55. W latach 1879-1885 ruiny zabezpieczono jako trwałą ruinę. Dziś widoczne są kamienne ściany zachowane miejscami do poziomu otworów okiennych oraz wieża mieszkalna z kamienia i cegły, w postaci
Widok od północnego-wschodu na ruiny wieży, fot. ZeroJeden, VI 2006
trzech ścian o wysokości 25 m. Między ścianami wschodnimi a wieżą znajduje się częściowo zachowany mur z piaskowcaz licznymi otworami strzelniczymi. Od strony południowej wzgórze zabezpieczone jest murem ceglanym o wysokości 4-5 m. W środkowej części zamku znajduje się otwór powstały w wyniku zapadnięcia się sklepienia pomieszczenia niższej kondygnacji. Umocnienia ziemne oraz fosa są obecnie słabo czytelne w terenie.
Włącz 3D
erwotnie 
