Zamek Wołek w Kobiernicach

uiny książęcego zamku ""Wołek"" znajdują się na zalesionym wzgórzu u podnóża góry Bujakowskiej, na lewym brzegu Soły, w miejscowości Kobiernice. Na szczycie wzgórza zachowały się ślady murów przyziemia, baszty oraz fosy.

Zamek został zbudowany w połowie XIV wieku przez książąt oświęcimskich, prawdopodobnie Jana I Oświęcimskiego, będącego lennikiem Czech. Wzniesiono go jako strażnicę graniczną. Założony na planie nieregularnym, dostosowanym do kulminacji wzniesienia i wykorzystującym jego walory obronne. Składał się z budynku o wymiarach 11,6 x 8,8 metra oraz prostokątnej wieży mieszkalnej o wymiarach 8,8 x 5,2 metra, zbudowanych wzdłuż wschodniego odcinka muru obwodowego otaczającego dziedziniec. Pomiędzy nimi znajdowała się brama z niewielką wieżą 

Zdjęcie z lotu ptaka, fot. ZeroJeden, V 2020

bramną. Wjazd prowadził przez most zwodzony wsparty na murowanym przyczółku.

Zamek otoczony był dwoma fosami, pomiędzy którymi znajdował się drugi obwód murów. W porównaniu z pierwszym obwodem murów o grubości 2,5 metra, ten drugi był niższy a jego grubość wynosiła zaledwie metr. W narożniku południowo-wschodnim umocniony był niewielką kwadratową basztą. U podnóża zamkowej góry, od strony zachodniej, wzniesiono dodatkową linię umocnień zewnętrznych, składającą się z wieży bramnej oraz biegnącego od jej południowego narożnika muru flankowego, nie otaczającego jednak całego wzgórza.

W XV wieku zamek był w posiadaniu rycerzy-rozbójników: Bożywoja i Włodka Dunin Skrzyńskich herbu Łabędź. W latach 1454-56 król Kazimierz Jagiellończyk opanował i wykupił księstwo oświęcimskie przyłączając je do Korony. Po rozpadzie księstwa oświęcimskiego, Skrzyńscy nadużyli królewskiej cierpliwości, urządzając liczne łupieżcze wyprawy na pograniczu. W wyniku podjętych przeciw nim zbrojnych ekspedycji w latach 

fot. ZeroJeden, X 2005

1460 i 1462, warownia została zniszczona przez wojska króla Kazimierza Jagiellończyka i nigdy nie została odbudowana.

W 1880 roku S. Tomkiewicz i H. Lindquist prowadzili tu badania wykopaliskowe. Ustalili, że zabudowa składała się z dwóch budynków przy wschodniej części muru obronnego. Znaleziono wówczas wiele przedmiotów gospodarstwa domowego oraz żelazne groty.

Obecnie po zamku pozostały nikłe ruiny porośnięte chaszczami. Na szczycie wzgórza zachowały się partie fundamentowe murów wzniesionych z miejscowego kamienia z niewielką ilością cegły gotyckiej. Widoczne są również ślady fosy oraz niewielkie fragmenty zewnętrznej wieży bramnej. Zamek Wołek stanowi cenne świadectwo średniowiecznej architektury obronnej.