Zamek w Machlinach

amek w Machlinach został wzniesiony w XIV wieku przez zakon joannitów, po rozwiązaniu zakonu templariuszy w 1312 roku i przejęciu ich dóbr na Pomorzu, w tym komandorii Tempelborch z siedzibą w Czaplinku (oficjalne przejęcie nastąpiło w 1345 roku). Machliny, obok Drahimia, miały stanowić element umocnienia nowo pozyskanych ziem zakonnych, a w szczególności strzec południowych rubieży komandorii Tempelborch. Wcześniej w tym miejscu istniał gród.

Zamek ulokowano na wyspie wśród rozlewisk rzeki Dobrzycy, a ze stałym lądem łączyła go droga poprowadzona groblą. Głównym budulcem było prawdopodobnie drewno, w konstrukcji ryglowej i otoczony palisadą. Badania archeologiczne z lat 60. XX wieku ujawniły jednak fragmenty gotyckich cegieł, co sugeruje istnienie również obiektu murowanego, być może dobudowanego po roku 1361, kiedy joannici oddali zamek w lenno braciom Ludkowi i Jerzemu Golcom.

Zamek wzmiankowany jest w 1364 roku. W 1378 roku (a nie 1373 jak podaje pierwszy opis) został zdobyty i spalony przez oddziały pomorskie księcia ze Szczecinka, Świętobora III i Warcisława VII wracających z wyprawy przeciwko wojewodzie Czarnkowskiemu z Człopy, jako że joannici byli lennikami Polski. Czaplinek również został zdobyty, obronił się tylko Drahim. Warownia nie została już odbudowana.

Do dziś zachowało się grodzisko, będące niewielkim wzniesieniem na lewym brzegu rzeki Dobrzycy, około 3 km na południe od wsi Machliny i niedaleko mostu na Dobrzycy.