Dodatki
a
mek (a właściwie dwór)
w Bochni od początku pełnił funkcję siedziby podżupków miejscowej kopalni soli. Początkowo, prawdopodobnie niedługo po rozpoczęciu wydobycia soli i nadaniu Bochni praw miejskich
w 1253 roku, wzniesiono drewniany dwór,
w którym mieściły się również biura urzędników.
W XIII wieku, prawdopodobnie, składał się
z murowanej wieży postawionej na planie kwadratu o boku 8m oraz drewnianego budynku otoczonego murem obronnym.
Nie wiadomo dokładnie, kiedy drewniany dwór został rozbudowany do formy murowanego zamku, jednak istotny wkład
w tę przebudowę miał Kazimierz Wielki, który odwiedzał żupy. Za jego panowania do wieży dostawiono wzniesiony
z kamienia i cegły prostokątny, piętrowy budynek o wymiarach 26x17m. Mury zamku połączono
z murami
|
|
Widok z lotu ptaka od południa, fot. ZeroJeden, X 2013 |
|
miejskimi, co wzmacniało obronność miasta i kopalni.
W tym czasie zamek stanowił mocny punkt obronny miasta.
W XVI wieku, za czasów żupnika królewskiego Seweryna Bonera, zamek przeszedł renesansową przebudowę. Otrzymał attyki zdobiące dach, wieżyczkę zegarową i basztę ze strzelnicami oraz dobrze wyposażony arsenał. Na parterze mieściły się pomieszczenia gospodarcze na sprzęt górniczy, kuchnia, kancelaria, arsenał oraz skarbiec. Były też dwa pomieszczenia,
w których odbywały się zebrania urzędników żupy oraz wydawano obiady. Na piętrze znajdowała się kaplica pod wezwaniem św. Stanisława, duża reprezentacyjna sala oraz mieszkanie podżupka.
W piwnicach budynku prócz pomieszczeń gospodarczych funkcjonowało więzienie, gdzie wyroki odsiadywali skazani górnicy. Obok zamku powstało podgrodzie,
w których ulokowano domy niższych urzędników, budynki gospodarcze, magazyny na sól, stajnie oraz łaźnie.
Do drugiej połowy XVIII wieku zamek dotrwał bez większych zmian. Posiadał dużą salę reprezentacyjną, kancelarię
|
|
Widok z lotu ptaka od południowego-zachodu, fot. ZeroJeden, X 2013 |
|
pisarza, jadalnię, dwie izby ozdobione herbami królewskimi i obrazami świętych, a także wspomnianą kaplicę pod wezwaniem św. Stanisława. Zamkowe mury miały chronić kopalnię, wydobytą sól oraz uzyskane
z jej sprzedaży pieniądze.
W 1785 roku władze austriackie przekształciły zamkowe wnętrza na mieszkania dla urzędników. Zamek stracił swoje pierwotne znaczenie, choć zachował formę architektoniczną. W latach 1731-32 prace przekształciły budynek w barokowy pałacyk z wysokim dachem i wieżyczką. W 1875 roku rozebrano częściowo gotyckie mury, wieżę i baszty, a pozostałe ściany utraciły cechy obronne i zabytkowe. Pozbawiono go wieżyczki, zmieniono dach a od frontu dodano werandę na drewnianych słupach. W tej formie jako czynszowy budynek mieszkalny funkcjonował do 2009 roku, kiedy to z powodu fatalnego stanu technicznego opuścili go ostatni mieszkańcy.
W 2016 roku przeprowadzono badania archeologiczne, które odsłoniły pozostałości średniowiecznych kamiennych murów, zamkowego domu i jednej
z baszt oraz murów obwodowych.
|
|
Zamek w Bochni na rysunku J.G.Borlacha z 1650 roku |
|
Istnieją plany odbudowy zamku i przekształcenia go
w obiekt o charakterze kulturalnym. Zamek znajduje się przy ul. Planty.
Włącz 3D
