Polskie zamki
Aktualizacja 2016-10-30
Użytkownik:

Hasło:

Loguj automatycznie

Załóż konto
blank
blank

Zamek w Piotrkowie Trybunalskim

  

Legendy
Wzmianki
blankWycieczki (Musisz być zalogowany/a)blanktlo


nLokalizacja zamku na mapie Polskia lewym brzegu Strawy w XIII wieku istniał gród. Większego znaczenia nadały mu zjazdy i wydarzenia o znaczeniu ogólnopaństwowym, które odbywały się tu w XIV wieku. Częstymi gośćmi byli wówczas w Piotrkowie królowie polscy. Z kronik Janka z Czarnkowa wiemy, że w związku z tymi wizytami Kazimierz Wielki polecił zbudować tu obronną rezydencję, która stanęła w 1347 roku.
Z biegiem lat budowla okazała się niewystarczająca dla potrzeb dworu królewskiego i w 1511 roku Zygmunt Stary zlecił nadwornemu muratorowi Benedyktowi z Sandomierza wzniesienie nowej rezydencji. Budowa została ukończona w roku 1520. Benedykt wcześniej pracował przy przebudowie Wawelu, stąd pewne podobieństwa, szczególnie w układzie komnat i wystroju architektonicznym murów zamkowych. Mieszkalna wieża została wzniesiona na planie prostokąta o bokach około 18 na 20 metrów i pierwotnie miała trzy kondygnacje, całość miała cechy stylu renesansowego, jednak kamieniarka okien i portali nawiązywała do gotyku.
W XVI wieku zamek nadal był miejscem licznych wydarzeń o randze państwowej. Odbywały się tu często sejmiki i synody, jednak już na początku XVII wieku, bo w roku 1611 lustracja mówi o budowli częściowo zrujnowanej. Podczas potopu szwedzkiego najeźdźcy pogłębili zniszczenia i spalili wieżę. Podczas odbudowy, której podjął się w latach 1668-1671 Michał Warszycki, zamek otrzymał namiotowy dach. Nie odtworzono 
Zamek w Piotrkowie Trybunalskim
Elewacja południowa, fot. ZeroJeden, III 2005
jednak już wtedy umocnień, prawdopodobnie wcześniej zamek posiadał attykę, której również nie odtworzono. Sale reprezentacyjne na wszystkich kondygnacjach zostały podzielone ścianą.
Po drugim zaborze zamek popadł w ruinę. W 1869 roku gubernator piotrkowski polecił odbudować zrujnowany zamek na garnizonową cerkiew, przy czym obniżono wieżę do dwóch kondygnacji i przykryto nowym dachem z kopułą cerkiewną.
Po pierwszej wojnie światowej zamek został przekazany Polskiemu Towarzystwu Krajoznawczemu, które po niezbędnych pracach remontowych urządziło tu muzeum. Po zniszczeniach z drugiej wojny światowej w 1947 roku Wojewódzki Konserwator Zabytków przystąpił do odbudowy zamku i przywrócenia mu cech renesansowych sprzed przebudowy Michała Warszyckiego. Prace posuwały się dość szybko i w 1951 roku urządzono na dwóch kondygnacjach budynku Muzeum Historyczne miasta Piotrkowa. W latach 1963-1969 odbudowano trzecią kondygnację, jednak nie zdecydowano się na odbudowę attyki i nakryto całość dachem namiotowym.
Z detali architektonicznych zachowały się sklepienia kolebkowe piwnic, portale oraz pierwotne zdobienia. Bardzo cenne są orginalne obramienia okienne na parterze i pierwszym piętrze, pochodzące z lat 1520-1525.







Zamek w Piotrkowie Trybunalskim - Elewacja południowa, fot. ZeroJeden, III 2005 Zamek w Piotrkowie Trybunalskim - Zamek na widokówce z lat pięćdziesiątych XX wieku Zamek w Piotrkowie Trybunalskim - fot. ZeroJeden, IX 2001 Zamek w Piotrkowie Trybunalskim - fot. ZeroJeden, IX 2001 Zamek w Piotrkowie Trybunalskim - Zachodnia elewacja wieży, fot. ZeroJeden, IX 2002 Zamek w Piotrkowie Trybunalskim - fot. ZeroJeden, III 2005 Zamek w Piotrkowie Trybunalskim - fot. JAPCOK, IX 2002 Zamek w Piotrkowie Trybunalskim - Zamek na zdjęciu z 1899 roku Zamek w Piotrkowie Trybunalskim - fot. ZeroJeden, III 2005 Zamek w Piotrkowie Trybunalskim - Plan parteru zamku według Teresy Jakimowicz  [<a href=/bibl_ksiazka.php?idksiazki=737&wielkosc_okna=d onclick='ksiazka(737);return false;'>źródło</a>] Zamek w Piotrkowie Trybunalskim - 'Kłosy' 1868 nr 171 Zamek w Piotrkowie Trybunalskim - Zamek na sztychu Erika Dahlbergha z dzieła Samuela Pufendorfa 'De rebus a Carolo Gustavo gestis', 1656 rok Zamek w Piotrkowie Trybunalskim - Rysunek z 1828 roku Zamek w Piotrkowie Trybunalskim - Panorama miasta i zamek na sztychu Erika Dahlbergha z dzieła Samuela Pufendorfa 'De rebus a Carolo Gustavo gestis', 1656 rok Zamek w Piotrkowie Trybunalskim - Drzeworyt według rysunku Polkowskiego, Tygodnik Illustrowany 1861 ze zbiorów Biblioteki Instytutu Badań Literackich PAN Zamek w Piotrkowie Trybunalskim - Drzeworyt, Tygodnik Illustrowany 1864 ze zbiorów Biblioteki Instytutu Badań Literackich PAN Zamek w Piotrkowie Trybunalskim - Drzeworyt, Tygodnik Illustrowany 1863 ze zbiorów Biblioteki Instytutu Badań Literackich PAN Zamek w Piotrkowie Trybunalskim - Drzeworyt, Tygodnik Illustrowany 1864 ze zbiorów Biblioteki Instytutu Badań Literackich PAN Zamek w Piotrkowie Trybunalskim - Piotrków na rysunku Jana Olszewskiego z 1904 roku
Serwis wykorzystuje technologię cookie w celu uprzyjemnienia użytkowania.