Polskie zamki
Aktualizacja 2014-02-23
Użytkownik:

Hasło:

Loguj automatycznie

Załóż konto
blank
blankOjców - esk verzeOjców - Deutsch

Zamek w Ojcowie

  

Legendy
Wzmianki
blankWycieczkiblanktlo

Nazwy podobne do Ojców:    Ojców-Smardzowice (100%)


zLokalizacja zamku na mapie Polskiamek w Ojcowie został wzniesiony przez Kazimierza Wielkiego, a podanie mówi, że nazwa castrum Oczec powstała na cześć jego ojca Władysława Łokietka, który w pobliżu Ojcowa znalazł niegdyś ukrycie przed wrogimi wojskami. Ścisłe datowanie nie jest możliwe, jednak można założyć, że zamek powstał pomiędzy 1354 rokiem, kiedy król otrzymał od biskupstwa krakowskiego te ziemie, a 1370 rokiem, kiedy miał tu już siedzibę burgrabia Zaklika. Pierwotnie zamek składał się z ośmiobocznej wieży ostatecznej obrony posadowionej na skałach górujących ponad pozostałą częścią wzgórza, obwodu murów obiegających nieregularnie wzgórze po jego krawędzi oraz z czworobocznej wieży bramnej dostawionej do skał u stóp donżonu. Dom mieszkalny wzniesiono wzdłuż wschodniego odcinka obwodowych murów. Cypel odcięto od reszty wzniesienia głębokim przekopem, nad którym przerzucono zwodzony most. Kazimierz Wielki utworzył w Ojcowie starostwo, pierwszym znanym starostą był Jan z Korzkwi pod koniec XIV wieku.
W 1400 roku zamek został zastawiony przez Władysława Jagiełłę. Kolejnymi starostami byli przedstawiciele wielu zamożnych rodów, między innymi Szafrańcowie, Bonerowie, Myszkowscy i Korycińscy. O pracach budowlanych czy remontach za ich panowania nie ma informacji, prawdopodobnie jednak musiały być jakieś prowadzone, skoro dopiero w 1620 roku odnotowany jest zły stan zamku. 
Zamek w Ojcowie
Drzeworyt, Tygodnik Illustrowany 1888 ze zbiorów Biblioteki Instytutu Badań Literackich PAN
Prawdopodobnie nie był on używany do tego czasu jako stała siedziba swoich właścicieli. We wspomnianym dokumencie z 1620 roku jest mowa o podjętej przez Mikołaja Korycińskiego odbudowie i rozbudowie warowni. Prace trwały długo, po śmierci Mikołaja były jeszcze kontynuowane przez jego synów Ferdynanda i Stefana. W wyniku tych prac powstała okazała rezydencja z nowym domem mieszkalnym umiejscowionym na wystającym na południe w rejonie bramy wjazdowej cyplu skalnym. Budynek był podpiwniczony i miał dwie kondygnacje naziemne. Umieszczono w nim między innymi kaplicę. Na środku dziedzińca znalazła się głęboka wykuta w skale studnia.
Podczas potopu szwedzkiego najeźdźcy zajęli zamek prawdopodobnie bez walki i urządzili w nim magazyn broni i żywności. Po wycofaniu się Szwedów zamek został wyremontowany przez Stanisława Korycińskiego, a w 1676 roku starostwo ojcowskie objęli Warszyccy, a później Męcińscy i Morscy. W 1721 roku starostą był Bogusław Łubieński, później Załuscy. W 1787 roku na zamku był podejmowany Stanisław August Poniatowski, starostą wtedy, z resztą ostatnim, był tu Teofil Załuski. Po rozbiorach Polski Pod koniec XVIII wieku 
Zamek w Ojcowie
Widok ruin zamku w 1787 roku na akwareli Zygmunta Vogla
zamek zaczął być zaniedbywany i popadł w ruinę, ostatecznie mieszkańcy go opuścili w 1826 roku. Gdy oddano go pod licytację zakupu dokonał Konstanty Wolicki, który kazał rozebrać znaczną część murów i budynków dla pozyskania materiału budowlanego. Kolejny właściciel, Wojciech Prendowski, nosił się wprawdzie z zamiarem odbudowy zamku, zlecając plany wykonania tych prac znanemu architektowi Franciszkowi Marii Lanciemu, ale robót restauracyjnych nawet nie rozpoczął. Dopełnił natomiast dzieła zniszczenia, gdy z gotyckich kamieni zamkowych kazał wznieść karczmę i browar. Ocalałą ośmioboczną wieżę w 1913 roku obniżono obawiając się, że dolna część murów nie wytrzyma obciążenia.
Obecnie zachowane tu są wieża bramna, wieża ośmioboczna, przyziemie murów budynku południowego oraz resztki murów obwodowych. Na dziedzińcu zachowała się także studnia. Z mostu prowadzącego do wieży bramnej zachowały się częściowo tylko kamienne filary. W wieży ośmiobocznej widać ślady schodów oraz kominka jeszcze z XIV wieku.




Pokaż na mapie



Zamek w Ojcowie - fot. ZeroJeden, IV 2006 Zamek w Ojcowie - Makieta zamku w zamkowej wieży bramnej, fot. ZeroJeden, V 2000 Zamek w Ojcowie - Widok od południa, fot. ZeroJeden, V 2000 Zamek w Ojcowie - Zamek na pocztówce z 1900 roku Zamek w Ojcowie - Zamek na pocztówce z 1906 roku Zamek w Ojcowie - Ruiny zamku na widokówce z 1933 roku Zamek w Ojcowie - Zamek na widokówce z początku XX wieku Zamek w Ojcowie - fot. ZeroJeden, IV 2006 Zamek w Ojcowie - Brama wjazdowa od wschodu, fot. ZeroJeden, IV 2006 Zamek w Ojcowie - Ruiny zamku na widokówce z okresu międzywojennego Zamek w Ojcowie - Wieża zamkowa na widokówce z okresu międzywojennego Zamek w Ojcowie - Widok od południowego-wschodu, fot. ZeroJeden, IV 2001 Zamek w Ojcowie - fot. ZeroJeden, V 2000 Zamek w Ojcowie - Plan zamku według Bohdana Guerquina 'Zamki w Polsce'  [<a href=/bibl_ksiazka.php?idksiazki=45&wielkosc_okna=d onclick='ksiazka(45);return false;'>źródło</a>] Zamek w Ojcowie - Plan według Bohdana Guerquina 'Zamki w Polsce'  [<a href=/bibl_ksiazka.php?idksiazki=45&wielkosc_okna=d onclick='ksiazka(45);return false;'>źródło</a>] Zamek w Ojcowie - Drzeworyt, Tygodnik Illustrowany 1883 ze zbiorów Biblioteki Instytutu Badań Literackich PAN Zamek w Ojcowie - Drzeworyt, Tygodnik Illustrowany 1888 ze zbiorów Biblioteki Instytutu Badań Literackich PAN Zamek w Ojcowie - Drzeworyt, Tygodnik Illustrowany 1859 ze zbiorów Biblioteki Instytutu Badań Literackich PAN Zamek w Ojcowie - Drzeworyt według rysunku W.Gościmskiego, Tygodnik Powszechny 1883 ze zbiorów Biblioteki Instytutu Badań Literackich PAN Zamek w Ojcowie - Drzeworyt, Przyjaciel Ludu 11, 1840 ze zbiorów Biblioteki Instytutu Badań Literackich PAN Zamek w Ojcowie - Staloryt nieznanego autorstwa, Environs de Krakovie-Vue d'Oycow, Leonard Chodźko La Pologne historique... t.1, Paris 1835-1836 Zamek w Ojcowie - Litografia nieznanego autorstwa, Widok zamku Ojcowa, Przyjaciel Ludu 1843 Zamek w Ojcowie - Zamek na litografii Napoleona Ordy, 'Album Widoków', Seria 7, 1881 Zamek w Ojcowie - Ruiny zamku w Ojcowie na rysunku Jana Olszewskiego z 1904 roku Zamek w Ojcowie - Rysunek anonimowy, ok. 1820 Zamek w Ojcowie - Próba rekonstrukcji zamku ojcowskiego według Roberta Kubiszyna, zaczerpnięte z: R.Krajewski, R.Kubiszyn 'Orle gniazda i warownie jurajskie', Warszawa 1997 Zamek w Ojcowie - Widok ruin zamku w 1787 roku na akwareli Zygmunta Vogla Zamek w Ojcowie - Rekonstrukcja zamku w XVII wieku według Jana Salma, 'Leksykon zamków w Polsce'  [<a href=/bibl_ksiazka.php?idksiazki=262&wielkosc_okna=d onclick='ksiazka(262);return false;'>źródło</a>] Zamek w Ojcowie - Hotele poniżej zamku w Ojcowie, rysunek Elwira Andriollego z 1886 roku  [<a href=/bibl_ksiazka.php?idksiazki=311&wielkosc_okna=d onclick='ksiazka(311);return false;'>źródło</a>] Zamek w Ojcowie - Widok ruin zamku na litografii Jana Nepomucena Głowackiego, '24 widoków miasta Krakowa i jego okolic', Kraków 1832 Zamek w Ojcowie - Rysunek Zygmunta Vogla z początku XIX wieku  [<a href=/bibl_ksiazka.php?idksiazki=161&wielkosc_okna=d onclick='ksiazka(161);return false;'>źródło</a>]




Serwis wykorzystuje technologię cookie w celu uprzyjemnienia użytkowania.