Polskie zamki
Aktualizacja 2016-10-30
Użytkownik:

Hasło:

Loguj automatycznie

Załóż konto
blank
blankOgrodzieniec - esk verze

Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu

 (Ogrodzieniec • Podzamcze) 

Legendy
Wzmianki
blankWycieczki (Musisz być zalogowany/a)blanktlo

Nazwy podobne do Ogrodzieniec • Podzamcze:    Podzamcze (100%) Podzamek (67%)


zLokalizacja zamku na mapie Polskiamek Ogrodzieniec znajduje się na skalistym wzgórzu zwanym Górą Janowskiego na wschód od miasta Ogrodzieniec. Pierwsze założenie obronne drewniano-ziemne mogło tu istnieć już za czasów Bolesława Krzywoustego. Możliwe też, że pierwszy gród ogrodzieniecki znajdował się na sąsiedniej górze Birów, gdzie Błażej Muzolf w latach 90. XX wieku podczas badań odkrył relikty drewnianego grodu. Murowana warownia powstała za czasów Kazimierza Wielkiego lub nieznacznie wcześniej. Kazimierz Wielki nadał dobra ogrodzienieckie marszałkowi Królestwa Polskiego Przedborowi z Brzezia. Kiedy Przedbór otrzymał Ogrodzieniec zamek był uszkodzony i wymagał odbudowy, którą przeprowadzono, możliwe, że wcześniej drewniany zamek uzyskał wtedy murowane elementy obronne. W tym czasie zamek zajmował najwyższą partię skał, ale poza murami obwodowymi mógł się składać tylko z drewnianej zabudowy dziedzińca. Możliwe, że od północnego-wschodu, gdzie stok opadał łagodniej istniał wał lub mur obronny. Wjazd na teren zamku prowadził przez szczelinę w skałach po wschodniej stronie założenia. 
Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu
fot. ZeroJeden, VI 2005
Po śmierci Przedbora zamek wrócił na własność państwa i w 1386 roku Władysław Jagiełło nadał go cześnikowi krakowskiemu i staroście lubelskiemu Włodkowi z Charbinowic herbu Sulima. W XV wieku, prawdopodobnie za czasów Sulimów, zamek rozbudowano. Na wschodniej skale wzniesiono trzykondygnacjową mieszkalną wieżę, a na południowej - skrzydło mieszkalne. Na dziedzińcu umieszczono, choć być może istniała już wcześniej, cysternę na wodę. W 1470 roku zamek został kupiony od rodu Sulimów przez Imbrama i Piotra Salomonów, a następnie przechodził na własność Rzeszowskich, Pileckich, Chełmskich i Bonerów. W pierwszej połowie XVI wieku właścicielem Ogrodzieńca był Seweryn Boner. Był prawą ręką Zygmunta Starego, który polecił mu przebudować Wawel. Po wybudowaniu rezydencji królewskiej zdecydował się dla siebie wznieść równie wspaniałą. Z wielu swoich posiadłości wybrał Ogrodzieniec jako najlepiej położony, blisko Krakowa. Przebudował gotycką warownię w Ogrodzieńcu na okazałą renesansową siedzibę. Powstało wtedy skrzydło północne, powiększono południowe, które otrzymało 
Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu
Ruiny umocnień bastejowych, fot. ZeroJeden, V 2005
dwie wieże, a w miejscu dawnej bramy wzniesiono trzecią wieżę bramną, do której prowadził zwodzony most. W wieży bramnej urządzono na trzeciej kondygnacji kaplicę. U stóp zamku rozciągało się rozległe podzamcze o celach gospodarczych i rozrywkowych, na którym urządzano turnieje rycerskie. Po śmierci Seweryna Bonera rozbudowę jeszcze kontynuował jego syn Stanisław, który wzniósł skrzydło zachodnie, a do południowego dobudował "kurzą nogę" na zewnątrz murów zamkowych, budynek ten posiadał pięć kondygnacji i na każdej z nich umieszczono strzelnice.
Zamek jednak w XVI wieku był bardziej rezydencją niż obiektem obronnym. Kolejnym właścicielem Ogrodzieńca został Mikołaj Ligęza, który podniósł obronność zamku od południa wznosząc obok "kurzej nogi" beluard. Zamek został w 1587 roku zdobyty przez wojska arcyksięcia Maksymiliana Habsburga, jednak nie ucierpiał w tym epizodzie. Potem był własnością Firlejów, a w połowie XVII wieku Andrzej Firlej dokonał niewielkich prac budowlanych i zmienił wystrój zamku na barokowy. Podczas potopu szwedzkiego zamek został opanowany 
Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu
Widok od południa, fot. ZeroJeden, V 2005
przez najeźdźcę, ale również nie ucierpiał. Po wycofaniu się Szwedów zamek objął kasztelan krakowski Stanisław Warszycki, który podzamcze otoczył murem z bramą wjazdową i wzniósł w jego obrębie stajnię i wozownię.
Od 1702 roku rozpoczął się upadek zamku. Szwedzkie wojska Karola XII wycofując się z tych terenów podpaliły rezydencję. Ówcześni właściciele Męcińscy nie podjęli się zbyt kosztownego remontu i zamek popadał w ruinę. W roku 1784 zrujnowane zabudowania kupił od Męcińskich Tomasz Jakliński, nadawało się tu do użytku jedynie kilka pomieszczeń. W 1810 roku ostatnia właścicielka Ogrodzieńca siostra Jaklińskiego ostatecznie opuściła zamek. Od tej pory był on miejscem pozyskiwania budulca dla okolicznych gospodarstw. W początkach XX wieku teren z ruinami zakupił jeden z tutejszych chłopów, co jednak nie zmieniło przeznaczenia ruin.
W okresie międzywojennym z inicjatywy Aleksandra Janowskiego, współzałożyciela Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego, stopniowo wykupywano teren zamkowy i przystąpiono do zabezpieczania posiadłości.
Po drugiej wojnie światowej 
Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu
fot. ZeroJeden, XII 2004
zabezpieczono w latach 1949-1973 zamek jako trwałą ruinę i udostępniono turystom.




Pokaż na mapie



Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, IV 2009 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Zakończenie kurzej nogi, fot. ZeroJeden, V 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Widok od południa, fot. JAPCOK, VIII 2002 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, V 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, IV 2009 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Fotografia Z.Bułakowskiej, Tygodnik Illustrowany 1915 ze zbiorów Biblioteki Instytutu Badań Literackich PAN Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Wieża zachodnia, fot. ZeroJeden, V 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, VII 2003 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Zamek na widokówce z 1905 roku Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Wieża wschodnia zamku górnego, fot. ZeroJeden, V 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, V 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Zdjęcie z przełomu XIX i XX wieku Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Widok od wschodu, fot. ZeroJeden, VI 2009 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Widok od wschodu, fot. ZeroJeden, VI 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Mury skrzydła zachodniego, fot. ZeroJeden, V 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Wieża zachodnia, fot. ZeroJeden, V 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, XII 2004 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Widok od zachodu, fot. ZeroJeden, V 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, XII 2004 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, XII 2004 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, XII 2004 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Widok z podzamcza od południowego-wschodu, fot. ZeroJeden, XII 2004 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Widok od południowego-wschodu, fot. ZeroJeden, V 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Wieża zachodnia, fot. ZeroJeden, V 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Zabudowania zamku dolnego, fot. ZeroJeden, XII 2004 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Widok z pierwszej kondygnacji na dziedziniec i bramę wyjazdową, fot. ZeroJeden, XII 2004 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, XII 2004 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Widok w stronę północną z wieży południowej zamku górnego, fot. ZeroJeden, XII 2004 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, XII 2004 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Widok z wieży zachodniej, fot. ZeroJeden, XII 2004 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Widok z wieży południowo-zachodniej, fot. ZeroJeden, XII 2004 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, XII 2004 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, XII 2004 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, IX 2000 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, V 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Wieża wschodnia, fot. ZeroJeden, V 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Ruiny umocnień bastejowych, fot. ZeroJeden, V 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Widok od południa, fot. ZeroJeden, V 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Widok od wschodu, fot. ZeroJeden, VI 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, VI 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Brama wjazdowa od wschodu, fot. ZeroJeden, VI 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, VI 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Widok od wschodu na wieżę południowo-wschodnią, fot. ZeroJeden, VI 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, VI 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, VI 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, VI 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, VI 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, VI 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, VI 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, IV 2009 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, IV 2009 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Widok z lotu ptaka od południowego-wschodu, fot. ZeroJeden, X 2013 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Widok z lotu ptaka od południowego-wschodu, fot. ZeroJeden, X 2013 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Widok z lotu ptaka od południa, fot. ZeroJeden, X 2013 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, VI 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Widok z lotu ptaka od południa, fot. ZeroJeden, X 2013 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Widok z lotu ptaka od południa, fot. ZeroJeden, X 2013 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Widok z lotu ptaka od południowego-zachodu, fot. ZeroJeden, X 2013 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, VI 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Widok od południowego-wschodu, fot. ZeroJeden, V 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - fot. ZeroJeden, VI 2005 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Plan zamku współczesnego według 'Leksykonu zamków w Polsce'  [<a href=/bibl_ksiazka.php?idksiazki=262&wielkosc_okna=d onclick='ksiazka(262);return false;'>źródło</a>] Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Plan zamku wysokiego według Andrzeja Gruszeckiego 'Zamki i pałace małopolskie w XVI wieku' Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Rysunek Jana Gumowskiego z lat 30. XX wieku Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Drzeworyt według rysunku B.Podbielskiego, Tygodnik Illustrowany 1862 ze zbiorów Biblioteki Instytutu Badań Literackich PAN Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Zamek na litografii Napoleona Ordy, 'Album Widoków', Seria 7, 1881 Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Drzeworyt Kluczewskiego według rysunku W.Szernera, Kłosy 1869 ze zbiorów Biblioteki Instytutu Badań Literackich PAN Zamek Ogrodzieniec w Podzamczu - Ruiny zamku Ogrodzieniec na rysunku Jana Olszewskiego z 1904 roku
Serwis wykorzystuje technologię cookie w celu uprzyjemnienia użytkowania.